Uitvindingen

Witte Fietsenplan (1967)

'Een fiets is iets maar bijna niets.'

Op 28 juli 1965 presenteert de provobeweging in Amsterdam het Witte Fietsenplan: witte fietsen worden over de stad verspreid en aan iedereen als gratis vervoermiddel aangeboden. Het idee achter het plan is iets te doen aan de verkeers- en milieuproblematiek. Daarbij verzet Provo zich met name tegen de auto; het symbool van het persoonlijke bezit.

In 1967 bespreekt het eerste provoraadslid, Bernhard de Vries, het Witte Fietsenplan in de gemeenteraad van Amsterdam. Hoewel het experiment in Nederland door gebrek aan politieke steun mislukt, is het buitenland geïnteresseerd. Bij provo Luud Schimmelpennink informeren bestuurders en ondernemers naar zijn bijzondere projecten op het gebied van individueel en openbaar vervoer met fietsen en elektrische auto’s.

Vandaag de dag zijn in verschillende steden van de wereld als Parijs, Kopenhagen, Lyon en New York, succesvolle projecten met leenfietsen en soortgelijk vervoer ontwikkeld. Zelfs in Amsterdam wil men het nog eens proberen en gaat de gemeente dit jaar voorzichtig van start met een nieuw Groen Fietsenplan.

Uitvinder: de provobeweging

Geboren: 25 mei 1965 , Amsterdam
Overleden: 13 mei 1967 , Amsterdam

Onder de naam Provo (van provocatie) verzamelt in 1965 een groep jongeren zich rond student-activist Roel van Duyn. Ze komen ondermeer wekelijks samen op het Amsterdamse Spui voor happenings rond antirookmagiër Robert Jasper Grootveld. Met ludieke, alternatieve plannen laten Van Duyn en de Provo's van zich horen.

Hoewel de beweging in 1967 al weer wordt opgeheven, staat deze vaak symbool voor de culturele omwentelingen van de jaren zestig in Nederland. Een belangrijk deel van de Provo-acties richt zich tegen het koningshuis en de gevestigde orde. Het anarchistische Provo vertegenwoordigt ook het ‘postmaterialisme’, dat opkomt voor leefbaarheid in grote steden.

Provo propageert nieuw vormen van vrijetijdsbesteding en zet zich af tegen massaconsumptie en milieuvervuiling. Dit uit zich concreet in vele ‘witte plannen’, waarvan het ‘Witte Fietsenplan’ het meest bekend geworden is.

Tijdlijn
Toon per:  Jaar  |   Decennium  |   Eeuw
  • 16e eeuw
  • 17e eeuw
  • 18e eeuw
  • 19e eeuw
  • 20e eeuw
  • Het eerste octrooi
    Het eerste octrooi
    Simon Stevin

    Octrooi voor negen uitvindingen
    Octrooi voor negen uitvindingen
    Simon Stevin

    Kleine windmolen
    Kleine windmolen
    Cornelis Dirckszoon Muys

    Houtzaagmolen
    Houtzaagmolen
    Cornelis Corneliszoon van Uitgeest

  • Brandspuit
    Brandspuit
    Jan van der Heyden

    De Beemster
    De Beemster
    Jan Adriaenszoon Leeghwater

    IJszeilboot
    IJszeilboot
    Adriaen Terrier

    Baggerton
    Baggerton
    Jan Simonszoon van der Goude

    Verrekijker
    Verrekijker
    Hans Lipperhey

  • Het hellend scheprad
    Het hellend scheprad
    Antoine Georg Eckhardt

    Perpetuum Mobile
    Perpetuum Mobile
    Léopold Genneté

    Zijdehaspel
    Zijdehaspel

    Drievoudige vijzelmolen
    Drievoudige vijzelmolen
    Ferdinand Obdam en Klaas Klaverweide

    Vijf windmolens
    Vijf windmolens
    anoniem

  • De Lipkenstelegraaf
    De Lipkenstelegraaf
    Antoine Lipkens

    Stadsmoddermolen
    Stadsmoddermolen
    Antoine Georg Eckhardt

    Duikboot
    Duikboot
    Antoine Lipkens

    Sport
    Sport
    Willem Johan Herman (Pim) Mulier

    Landboot en Asfaltspoor
    Landboot en Asfaltspoor

    Droogzwemapparaat
    Droogzwemapparaat
    Andries Scheerboom

    Airconditioning
    Airconditioning
    Andries Scheerboom

  • Witte Fietsenplan
    Witte Fietsenplan
    de provobeweging

    Drijfstoeltje
    Drijfstoeltje
    Annigje ten Cate

    Rijdend reddingstoestel
    Rijdend reddingstoestel
    N. Hoedemakers

    Loetafoon
    Loetafoon
    Frederik Berthus Archibalde (Frits) Prinsen

    Fietsen
    Fietsen
    Burgers Fietsenfabriek

    Televisie
    Televisie
    Erik de Vries

  • 1584
  • 1589
  • 1593
  • 1600
  • 1608
  • Het eerste octrooi
    Het eerste octrooi
    Simon Stevin

  • Octrooi voor negen uitvindingen
    Octrooi voor negen uitvindingen
    Simon Stevin

    Kleine windmolen
    Kleine windmolen
    Cornelis Dirckszoon Muys

  • Houtzaagmolen
    Houtzaagmolen
    Cornelis Corneliszoon van Uitgeest

  • IJszeilboot
    IJszeilboot
    Adriaen Terrier

    Baggerton
    Baggerton
    Jan Simonszoon van der Goude

  • Verrekijker
    Verrekijker
    Hans Lipperhey

  • 1870-1879
  • 1900-1909
  • 1920-1929
  • 1930-1939
  • 1960-1969
  • Sport
    Sport
    Willem Johan Herman (Pim) Mulier

  • Drijfstoeltje
    Drijfstoeltje
    Annigje ten Cate

    Rijdend reddingstoestel
    Rijdend reddingstoestel
    N. Hoedemakers

  • Loetafoon
    Loetafoon
    Frederik Berthus Archibalde (Frits) Prinsen

  • Televisie
    Televisie
    Erik de Vries

  • Witte Fietsenplan
    Witte Fietsenplan
    de provobeweging

    Fietsen
    Fietsen
    Burgers Fietsenfabriek

Nationaal Archief Prins Willem Alexanderhof 20 2595 BE Den Haag      Telefoon 070 331 4184     Fax 070 3315540     E-mail birgit.broer@nationaalarchief.nl